Żywienie dzieci

 

Przypominamy Rodzicom, iż nasze Przedszkole bierze udział w programie "ŻYWIENIE NA WAGĘ ZDROWIA", to już III edycja programu.

Nasze jadłospisy oceniane sa przez Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach.

Program "Żywienie na wagę zdrowia" we współpracy z:

Wojewoda Śląski

Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny

Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach

Agencja Rynku Rolnego Oddział Terenowy w Katowich

Powiatowa Stacja  Sanitarno - Epidemiologiczna w Zawierciu

 

INFORMACJA

 Wpłaty za wyżywienie za miesiąc

luty 2016 przyjmowane

będą w dniach od 08.02 -12.02.

W dniu 11.02 (czwartek), od godz 8.00 do godz 10.00 intendentka przyjmuje opłaty na ul. Kolejowej.

Prosimy Rodziców o dokonywanie wpłat w terminie.

 

 

 

 

 

Dlaczego warto ograniczyć spożycie białego cukru

Autor: Emilia Lorenc, doradca żywieniowy, diagnosta laboratoryjny, biolog molekularny

opublikowane : Dzieci są ważne

Cukier spożywczy produkowany jest z trzciny cukrowej lub buraków cukrowych. Trzcina cukrowa zawiera 14% pierwiastków śladowych, minerałów i witamin oraz chlorofil. Cukier ogólnie dostępny jest jednak mocno oczyszczony, czyli rafinowany, pozbawiony wszystkich substancji odżywczych, jest to jedynie dwucukier sacharoza.

Z trzciny cukrowej lub buraków cukrowych początkowo uzyskuje się surowy sok, który następnie jest poddawany procesom z zastosowaniem substancji chemicznych, m.in. dwutlenku siarki, siarczanu sodu i ultramaryny.

Cukier biały rafinowany dostarcza organizmowi jedynie pustych kalorii. Energia dostarczana jest bardzo szybko, ale na bardzo krótki okres czasu.

Cukier ma jeden z najwyższych indeksów glikemicznych. Oznacza to, że po spożyciu produktu z cukrem, np. batonika, szybko wzrasta stężenie glukozy we krwi i trzustka zostaje gwałtownie pobudzona do pracy. Jednak stężenie glukozy pochodzącej z białego cukru szybko spada, co może spowodować hipoglikemię – a głód powraca.

Nadmierne spożycie cukru jest jednym z czynników powodującym otyłość dzieci i dorosłych. Jest przyczyną zatrzymania wody i soli w organizmie.

Biały cukier…

  • podrażnia śluzówkę żołądka – powoduje nadmierną kwasowość, nadprodukcję kwasu żołądkowego, co może doprowadzić do wrzodów
  • niszczy błonę śluzową jelit, zaburzając równowagę fizjologicznej flory bakteryjnej, co może doprowadzić do grzybicy układu pokarmowego. Przez zniszczenie śluzówki jelit spada w znaczącym stopniu odporność organizmu – układ odpornościowy w 70-80% działa w jelitach. W zaburzonej homeostazie jelit nie będą prawidłowo przyswajane inne substancje odżywcze, w tym białka
  • zaburza proces trawienia i wypróżniania, prowadząc do zaparć
  • podczas trawienia cukru zużywane są znaczące ilości minerałów i witamin. Im więcej spożywanych jest słodyczy czy innych produktów zawierających cukier, tym więcej organizm będzie potrzebował witaminy B, wapnia, fosforu, magnezu czy chromu do jego strawienia
  • mocno zakwasza organizm – do wyrównania równowagi zasadowo-kwasowej wykorzystywany jest przede wszystkim wapń, wiedzmy więc, że cukier jest złodziejem minerałów z organizmu, w tym z kości
  • uzależnia i powoduje wzrost ryzyka wystąpienia alkoholizmu
  • szkliwo zębne i tkanka kostna to najmocniejsze struktury organizmu. Biały cukier może zniszczyć szkliwo zębów w ciągu kilku godzin, penetrując strukturę tkanek zęba. Nadmierne spożycie cukru wiąże się z szybkim rozwojem próchnicy zębów
  • niedobory mineralne i witaminowe powodują zaburzenia procesów biochemicznych, np. obniżając działanie enzymów. Zaburzenia w gospodarce mineralnej oraz procesach biochemicznych w organizmie wywołane nadmiernym spożyciem cukru może powodować chroniczne zmęczenie oraz poważne schorzenia w późniejszym wieku, np. osteoporozę, zaburzenia przemian lipidowych (wzrost stężenia cholesterolu i triglicerydów), podniesienie temperatury ciała, podwyższone ciśnienie krwi, choroby układu krążenia, chroniczne infekcje
  • spożycie cukru i nagłe wahania spadku wzrostu stężenia glukozy we krwi wpływają niekorzystnie na układ nerwowy, powodując nadpobudliwość organizmu, brak koncentracji, rozdrażnienie, spadki nastroju oraz senność. Cukier podnosi poziom neuroprzekaźników: dopaminy, serotoniny, noradrenaliny i adrenaliny
  • u dzieci spożywających cukier jest większe ryzyko powstania egzemy niewiadomego pochodzenia czy alergii

Co zamiast białego cukru?

Zamiast rafinowanego cukru można użyć naturalnych substancji słodzących:
  • cukier nierafinowany, czyli nieoczyszczony – otrzymywany jest z trzciny cukrowej lub buraka cukrowego bez oddzielenia melasy i kryształków. Zawiera dodatkowo substancje odżywcze jak minerały i witaminy
  • melasa trzcinowa lub buraczana – produkt powstający podczas produkcji cukru białego – to właśnie w tym gęstym brązowym syropie zawarte są wszystkie dodatkowe substancje odżywcze

Inne substancje słodzące to:

  • miód naturalny (stosujemy w niewielkich ilościach)
  • syrop klonowy, kukurydziany
  • słód jęczmienny
  • syrop z agawy (jest bardzo słodki, a ma niski indeks glikemicznyale też ostrożnie)
  • ksylitol (u dzieci ostrożnie – może działać przeczyszczająco)
  • lukrecja.

Należy pamiętać, że naturalną i najzdrowszą słodycz dziecko otrzyma w postaci  świeżych i suszonych owoców, warzyw takich jak buraki, marchewki, fasolki oraz nasion, orzechów i ziaren zbóż.

Konsultacja merytoryczna: Marek Lorenc.

Jadłospis tygodniowy

ważny od dnia 08.02 – 12.02. 2016 r.

DATA

 

ŚNIADANIE

OBIAD

PODWIECZOREK

 

Poniedziałek

 

08.02.16

 

 

Pieczywo mieszane, razowe, masło,

pasta z kiełbasy, pomidor,

herbata

z cytryną, kakao,

380 kcal

A: 1,3,7,9,10

Zupa pomidorowa

z ryżem i pietruszką,

kluski leniwe z masełkiem,

marchewka i jabłko

do chrupania,

woda niegazowana

z dodatkiem świeżej pomarańczy

A:1,7,9 570 kcal

Pieczywo orkiszowe, masło

czosnkowo-ziołowe,

rzodkiewka,

herbatka

rumiankowa 180 kcal

 

A:1,6,7 1130 kcal

Wtorek

 

09.02.16

Zupa mleczna

płatkami owsianymi pieczywo mieszane,

masło, miód,

papryka czerwona,

herbatka

A: 1,7 410

Zupa brokułowa z zacierkami

i natką pietruszki,

filet kurczaka panierowany, ziemniaki z koperkiem, surówka z kapusty pekińskiej,

woda gotowana z imbirem

A:1,6,9 świeżym i cytryną 560

Jogurt naturalny

typu Grecki

z dodatkiem

musu wiśniowego

 

 

A: 7 1030 kcal

Środa

 

10.02.16

Pieczywo mieszane, masło, jajecznica,

szczypiorek

herbata z cytryną, kawa biała,

370 kcal

A: 1,3,7

Zupa jarzynowa z grysikiem

i pietruszką zieloną,

ryba duszona,

ziemniaki z koperkiem,

surówka z kapusty kiszonej,

woda z cytryną

 

Owoce:

banan, jabłko, gruszka

 

1030kcal

Czwartek

 

11.02.16

Pieczywo mieszane, ze słonecznikiem, masło,

ser żółty,

ogórek kiszony,

kawa biała

herbatka miętowa

370 kcal A:1,7

 

Zupa pieczarkowa z grzankami,

i zielona pietruszką,

łopatka duszona, ziemniaki, buraczki gotowane tarte,

cytrynada 580 A:1,9

Kisiel

z utartym jabłkiem

z dodatkiem cynamonu 90

 

A:1 1050 kcal

Piątek

 

12.02.16

Pieczywo mieszane, żytnie ze słonecznikiem, pasta ziołowo-twarogowa, rzodkiewki,

herbatka rumiankowa,

kakao360

A: 1,7

Zupa grochowa z ziemniakami

i pietruszką zieloną,

makaron z koktajlem

truskawko-porzeczkowym,

A:1,9 woda niegazowana 590

 

Bułka ze słonecznikiem,

masło, pomidor,

herbatka owocowa 160

 

A:1,7 1110 kcal

 

 

Jadłospis tygodniowy

ważny od dnia 01.02. - 05.02.2016 r.

DATA

 

ŚNIADANIE

OBIAD

PODWIECZOREK

 

Poniedziałek

 

01.02.16

 

 

Pieczywo mieszane, razowe, masło,

polędwica sopocka, pomidor,

herbata z cytryną

kawa biała

370,8

A: 1,7,9

Zupa zalewajka z kiełbasą

i ziemniakami,

makaron z serem białym okraszony masełkiem, marchewka tarta z rodzynką

woda przegotowana z cytryną,

A:1,7 590

Bułka grahamka

masło czosnkowo-ziołowe, ogórek zielony,

herbatka rumiankowa

120

A:1,7

1045,8 kcal

 

Wtorek:

 

02.02.16

 

Pieczywo mieszane, razowe, masło,

pasta z soczewicy,,

curry, ogórek kiszony, kakao, herbatka miętowa 370

A:1,7

Zupa kapuśniak z ziemniakami

i natką pietruszki,

filet ryby duszona w jarzynach, ryz prażony z kurkumą,

woda niegazowana

A:1,9 590 kcal

 

Jogurt naturalny

typu grecki

z musem wiśniowym

A:7

 

1140,6kcal

 

 

Środa:

 

03.02.16

Mleko z płatkami kukurydzianymi, pieczywo mieszane, masło, miód, cząstki jabłka do chrupania, herbatka rumiankowa

380

A:1,7

Rosół z makaronem

i pietruszka zieloną,

kurczak opiekany z warzywami, marchew duszona z groszkiem, ziemniaki z koperkiem,

woda z cytryną i miodem

A:1,9 580

Owoce:

pomarańcze, banany, gruszki

 

 

1060 kcal

Czwartek:

 

 

04.02.16

 

Pieczywo mieszane, masło,pasta jajeczna ze szczypiorkiem,

herbata

z cytryną ,

kakao 370

A:1,3,7

Zupa kalafiorowa z kaszą jaglaną

i zieloną pietruszką

klopsiki wieprzowe w sosie pomidorowym, ziemniaki z koperkiem, sałatka z ogórka kiszonego, marchewki i cebuli,

woda z cytryną i imbirem 568

Galaretki

z bitą śmietana, mandarynki

A:1,7

 

 

1053 kcal

 

Piątek:

 

08.01.16

 

 

Bułka kajzerka, masło, serek szkolny,

marchewka do chrupania,kawa biała,

herbatka z

A:1,7 cytryną390

Zupa szczawiowa z jajkiem

i ziemniakami,

racuchy drożdżowe

z jabłkiem polane musem truskawkowym, woda

A:1,3, 560

Bułka złocista z masłem i powidła śliwkowe, herbata rumiankowa

A:1,7

 

1050 kcal

 

 

JADŁOSPIS

UL. KOLEJOWA 8

 

 

 Jadłospis II/2016 files/Nowy_jadospis_2_1.odt

 Jadłospis II/2016 files/Nowy_jadospis_1.odt

 

 

 

 

 

 Wykaz substancji i produktów powodujących alergie lub reakcje nietolerancji

 

1. Zboża zawierające gluten, tj. pszenica, żyto, jęczmień, owies, orkisz, kamut lub ich odmiany hybrydowe, a także produkty pochodne, z wyjątkiem:

a) syropów glukozowych na bazie pszenicy zawierających dekstrozę ( 1 )

b) maltodekstryn na bazie pszenicy ( 1 )

c) syropów glukozowych na bazie jęczmienia;

2. Skorupiaki i produkty pochodne;

3. Jaja i produkty pochodne;

4. Ryby i produkty pochodne, z wyjątkiem:

a) żelatyny rybnej stosowanej jako nośnik preparatów zawierających witaminy lub karotenoidy;

b) żelatyny rybnej lub karuku stosowanych jako środki klarujące do piwa i wina;

5. Orzeszki ziemne (arachidowe) i produkty pochodne;

6. Soja i produkty pochodne, z wyjątkiem:

a) całkowicie rafinowanego oleju i tłuszczu sojowego ( 1 )

b) mieszaniny naturalnych tokoferoli (E306), naturalnego D-alfa-tokoferolu, naturalnego octanu D-alfatokoferolu,

naturalnego bursztynianu D-alfa-tokoferolu pochodzenia sojowego;

c) fitosteroli i estrów fitosteroli otrzymanych z olejów roślinnych pochodzenia sojowego;

d) estru stanolu roślinnego produkowanego ze steroli olejów roślinnych pochodzenia sojowego;

7Mleko i produkty pochodne, (łącznie z laktozą ), z wyjatk

a) serwatki wykorzystywanej do produkcji destylatów alkoholowych, w tym alkoholu etylowego pochodzenia

rolniczego,

b) laktitolu;

8. Orzechy, tj. migdały (Amygdaluscommunis L.), orzechy laskowe (Corylusavellana), orzechy włoskie

(Juglansregia), orzechy nerkowca (Anacardiumoccidentale), orzeszki pekan (Caryaillinoinensis (Wangenh.) K.

Koch), orzechy brazylijskie (Bertholletiaexcelsa), pistacje/orzechy pistacjowe (Pistaciavera), orzechy makadamia

lub orzechy Queensland (Macadamiaternifolia), a także produkty pochodne z wyjątkiem orzechów

wykorzystywanych do produkcji destylatów alkoholowych, w tym alkoholu etylowego pochodzenia rolniczego;

9. Seler i produkty pochodne;

10. Gorczyca i produkty pochodne;

11. Nasiona sezamu i produkty pochodne;

12. Dwutlenek siarki i siarczyny w stężeniach powyżej 10 mg/kg lub 10 mg/litr w przeliczeniu na całkowitą

zawartość SO 2 dla produktów w postaci gotowej bezpośrednio do spożycia 

13. Łubin i produkty pochodne; 

14. Mięczaki i produkty pochodne

 

 

 

 

 

 

Przypominamy , że w żywieniu dziecka nie powinno się ograniczać produktów alergizujących, chyba, że występuje wyraźne wskazanie lekarza

( w takim wypadku należy dostarczyć do przedszkola stosowne zaświadczenie o alergii występującej u dziecka).

Racjonalne żywienie jest ważne w każdym wieku, a dla malucha może być wręcz kluczowe dla rozwoju.

 

 

 

 

 

 

 

ŻYWIENIE NA WAGĘ ZDROWIA

Instytut Żywności i Żywienia

Zalecenia przy sporządzaniu podstawowych posiłków
ŚNIADANIE  Powinno być obfitym posiłkiem
W skład powinna wchodzić zupa mleczna oraz pieczywo mieszane z masłem, serem lub wędliną oraz jajka, warzywa lub owoce. Owoce można zastąpić dżemem lub marmoladą. Zupę mleczną można zastąpić słabą herbatą z mlekiem lub mlekiem z kakao.
W jego skład powinny wchodzić: produkt białkowy jak ser, jaja, wędlina, lub mięso przygotowane na zimno, pieczywo mieszane (chleb biały, razowy itp.) masło (może być dobra margaryna), warzywa, owoce. Warzywa: liść sałaty, rzodkiewka lub szczypiorek.

OBIAD
 -najbogatszy w energię (kalorie) posiłek,
- powinien być wysokoenergetyczny,
- powinien dostarczać w odpowiedniej ilości wszystkie podstawowe składniki odżywcze (białko, węglowodany, a także składniki mineralne i witaminy),

- powinien się składać z dwóch dań:
 pierwszego dania: zupy przygotowanej z pełni dostępnych sezonowych warzyw i owoców;
 drugiego dania: którego podstawą powinna być potrawa z produktów białkowych np. z mięsa, podrobów, ryb, jaj, sera, lub tzw. potrawa półmięsna złożona z mięsa i warzyw lub z mięsa i kaszy czy mąki,
- powinien zawierać dwie potrawy z warzyw, przy czym jedną w postaci surówki,
- jeżeli w skład obiadu wchodzi zupa z dużą ilością warzyw, to wtedy w skład drugiego dania oprócz ziemniaków wchodzi już tylko jedna jarzyna. Nie należy podawać ziemniaków dwa razy np. do zupy i do drugiego dania, tak samo nie należy również podawać dwa razy kaszy czy makaronu i to nie tylko w daniu obiadowym, ale również w ciągu dnia,
- jeżeli nie pokrywa zalecanego zapotrzebowania kalorycznego, tj. ok. 35% całodziennej racji pokarmowej, powinien być uzupełniany deserem (podwieczorkiem).
 ZUPY należy przygotowywać na wywarach jarskich (warzywnych)lub mięsnych z dodatkiem głównego składnika, który nadaje zupie charakterystyczny specyficzny smak. Nie należy przygotowywać zup na wywarach z kości gdyż prowadzi to do uwalniania się z nich znacznych ilości cholesterolu oraz substancji szkodliwych dla zdrowia jak np. ołowiu, kadmu. Zupy dla dzieci należy podprawiać niskotłuszczową śmietaną lu

b mlekiem albo masłem czy mąką – rzadko zasmażką. Zaleca się podprawianie mlekiem bądź jogurtem lub kefirem wzbogacając zupę w pełnowartościowe białko oraz wapń ograniczając udział tłuszczu.
 DRUGIE DANIE powinno składać się z produktów białkowych, najlepiej pochodzenia zwierzęcego (mięso, ryby, ser, jaja, drób), produktów bogatych w węglowodany złożone (ziemniaki, kasza, kluski itp.) oraz dodatków warzywnych (surówki, warzywa gotowane).
PODWIECZOREK
Posiłek trudny do zrealizowania. Jeżeli dziecko je późno obiad, mogą to być owoce lub napój mleczny lub mleczno – owocowy. Jeżeli dziecko zjada wcześnie obiad – podwieczorek może być podobnym posiłkiem jak drugie danie.
KOLACJA
Powinna być spożywana ok. 3-4 godzin po obiedzie i ok. 2 - 3 godziny przedsnem. Powinna być pełnowartościowa, złożona z potraw nie obciążających układu trawiennego. Może to być zupa mleczna (o ile nie dostało jej dziecko na śniadanie) z kaszą lub kluskami, ziemniaki z mlekiem zsiadłym (jogurtem lub kefirem), warzywami, pieczywo mieszane z chudym mięsem lub wędliną, sałatka jarzynowa w uzupełnieniu owoce.

Porcje i gramatury posiłków:

śniadanie: mleko 200g, kawa biała 200g, kakao 200g, zupa mleczna 200g, pieczywo 60g, masło 10g, wędliny 25g, ser żółty 20g, ser biały 20g,

pomidor 20g, ogórek zielony 20g

Obiad: zupa 300g, ziemniaki 200g, mięso 60g, surówki 80g, kompot 200g

podwieczorek: budyń, kisiel, galaretka 150g, owoce 150g.

Dodatkowo dzieci otrzymują napoje bez ograniczeń, „dokładki” (na życzenie) pieczywa, zup, produktów objętościowych (ziemniaki, kasze, makaron, ryż), warzywa i owoce jako dodatkowe przekąski.

Jeśli mają Państwo  propozycje, pomysły, ciekawe przepisy prosimy zgłaszać je do intendenta przedszkola.

Jesteśmy otwarci na Państwa sugestie !!!

 

Prośba do rodziców

Prosimy rodziców o dostarczanie do przedszkola sezonowych owoców (jabłka, gruszki, śliwki itp.), jeżeli mają Państwo ich nadmiar w swoich ogrodach czy sadach. My wykorzystamy owoce, przygotowując dla dzieci pyszne kompoty, przeciery czy musy owocowe, jako dodatek do racuszków, naleśników czy ryżu na sypko.


Dziękujemy:

Przedszkole nasze oferuje swoim wychowankom trzy posiłki dziennie, które są

uwarunkowane czasem pobytu dziecka w przedszkolu.
Racje pokarmowe realizowane są w  ok. 70% całodziennej racji pokarmowej rozłożonej na trzy posiłki: śniadanie, obiad i podwieczorek.
Jadłospisy przedszkola układane są zgodnie z zasadami prawidłowego żywienia dzieci na podstawie wytycznych IŻiŻ.

Codziennie dla Rodziców na tablicy przedstawiany jest jadłospis na cały tydzień.

W naszej kuchni nie korzystamy z gotowych produktów typu: sałatki ze słoików, mięso konserwowane. Podajemy dzieciom produkty najwyższej jakości.
Sami robimy gołąbki, naleśniki, kluski leniwe,

racuchy drożdżowe z owocami, wykonujemy świeże surówki z warzyw tuż przed podaniem, podajemy prawdziwe masło, jogurty i soki. Zwracamy uwagę, aby produkty nie były chemicznie konserwowane. Staramy się podawać dzieciom takie posiłki, które najbardziej lubią, muszą jednak być urozmaicone i wartościowe, wykonane smacznie jak w domu. W ciągu dnia dzieci mają nieograniczony dostęp do źródlanej wody niegazowanej, otrzymują także herbatkę owocową, rumiankową, miętową lub sok.

Zawsze jesteśmy przygotowani na dokładki.

Kuchnia jest nadzorowana przez SANEPID.

ŚNIADANIE:

·       zawiera mleko z dodatkiem produktów zbożowych;

·       pieczywo mieszane, masło, wędliny, sery, jaja, różnorodne pasty, warzywa;

·     napoje w postaci słabej herbatki lub herbatki owocowej.

OBIAD:

·       zupa na maśle, z dużą ilością jarzyn, natki oraz z dodatkiem głównego składnika, który nadaje zupie charakterystyczny smak;

·       drugie danie: produkty białkowe jak chude mięso, drób, ryby, jaja, ser. Produkty objętościowe to ziemniaki, kasze, makarony. Niezbędne dodatki warzyw w postaci surówek.

·       kompot owocowy (w zimie z mieszanki owoców mrożonych).

PODWIECZOREK:

·        jest uzupełniającym posiłkiem, najczęściej tzw. do ręki: jogurty,  kisiele,budynie, świeże owoce, ciasto drożdzowe z serem lub owocami, drożdżówka, ciasteczka, bułka z masłem, dżemem, serem żółtym, galaretki z bitą śmietaną, chałki z masłem, powidła śliwkowe itp...

 

Ryby w diecie dziecka


Mięso ryb jest bardzo zdrowe dla całej rodziny,
także dla małych dzieci. Zawiera dużo
lekko strawnego i dobrze przyswajalnego białka,
nasycone i nienasycone kwasy tłuszczowe,
sporo składników mineralnych (wapń, fosfor,
jod, żelazo) oraz witaminy A i D.
Ryby powinno się jadać co najmniej 2–3 razy w tygodniu!
Ryby mogą wywołać reakcję alergiczną, dlatego należy je wprowadzać
do diety dziecka dopiero, gdy ukończy ono pierwszy rok życia. Początkowo
podaje się je w niewielkiej ilości – ok. 10 g – gotowane na parze lub upieczone
w folii, jako dodatek do zupki.
Im wcześniej dziecko oswoi się ze smakiem ryby, tym bardziej prawdopodobne
że go polubi. Jeżeli jednak kilkulatek nie zaakceptuje rybnych potraw, nie należy
zmuszać go do ich jedzenia. Przeważnie dziecko instynktownie unika pokarmów,
które mu szkodzą – może się więc okazać, że maluch jest po prostu
uczulony na białko ryby.
Dobrze, by dziecko jadło ryby zarówno chude (tj.: dorsza, mintaja, morszczuka,
sandacza, pstrąga, solę), jak i tłuste (łososia, halibuta, śledzia, makrelę, tuńczyka,
sardynkę). Można je podawać dziecku na zmianę
z owocami morza.

Mrożone paluszki rybne czy burgery są mniej wartościowe, bo przygotowuje się
je z mielonych lub rozdrobnionych kawałków gorszej jakości i najczęściej smaży
w panierce. Dzieci jednak chętnie jedzą tego typu wyroby, więc czasem można
maluchom na nie pozwolić. Jeżeli dostają je w przedszkolu, to w domu rodzice
powinni przyzwyczajać dzieci do jedzenia filetów.
Oczywiście, rodzice powinni dawać dziecku
dobry przykład i także jeść ryby!
 

 

 

Jeśli
przedszkolak
nie przepada za mlekiem...

 

Mleko jest bogate w składniki odżywcze: stanowi główne źródło wapnia, zawiera
pełnowartościowe i łatwostrawne białko, dobrze przyswajalne tłuszcze,
węglowodany, witaminy z grupy B, A i D oraz magnez, potas i cynk.
Pełnowartościowe białko jest niezbędne do budowy wszystkich tkanek organizmu, a wapń
– do utwardzania kości i zębów. Zawarte w mleku aminokwasy, cukier oraz witamina D
ułatwiają przyswojenie wapnia.
Połowa masy kostnej człowieka kształtuje się w pierwszych 10 latach życia. Niedobór wapnia
w okresie wzrostu i rozwoju organizmu może powodować osteoporozę w życiu dorosłym.
Dlatego przedszkolak powinien otrzymać codziennie 800 mg wapnia,
co odpowiada ponad 3 szklankom mleka.
Jeśli dziecko nie chce pić mleka, może polubi je w postaci kakao, budyniu czy koktajlu.
Niektóre dzieci po spożyciu mleka mają wzdęcia, bóle brzuszka, a nawet biegunkę. Wówczas
można podawać im np.: jogurt, ser, twaróg, kefir, maślankę i śmietanę.
Często bowiem dziecko nie toleruje mleka, ale dobrze przyswaja jego przetwory.
Dodatkowo niektóre fermentowane produkty mleczne wzmacniają układ odpornościowy, regulują trawienie i ułatwiają przyswajanie substancji mineralnych.

Pamiętaj, że wapń:
• znajduje się także w: płatkach owsianych, fasoli, orzechach, sezamie, daktylach i rodzynkach
– jednak niektóre zawarte w nich składniki roślinne utrudniają jego wchłanianie;
• najlepiej wchłania się w obecności witaminy D, dlatego należy podawać dziecku przynajmniej
2 razy w tygodniu ryby (lub tran) i dbać, aby dużo czasu spędzało na powietrzu (witamina D
powstaje w skórze pod wpływem słońca);
• jest usuwany z kości, gdy dziecko spożywa duże ilości żywności słonej (np. chipsy)
i zawierającej fosforany (jedzenie typu fast food, wędliny, cola).

Szklankę mleka można zastąpić:
• 1,5 kostki białego sera (30 dag)
• pojemniczkiem jogurtu (150 g)
• 2 plasterkami sera żółtego
• 2 trójkącikami sera topionego
• 10 dag migdałów
• 5 kulkami lodów
• 15 dag sardynek z puszki
• tabliczką mlecznej czekolady (100 g)

PRZEDSZKOLAKI
I SZPINAK

Jedni go lubią, inni nie znoszą.
Obecny w nim szczawian wapnia
jest nieprzyswajalny przez organizm,
dlatego powinny go unikać osoby
cierpiące na artretyzm, reumatyzm,
choroby wątroby i nerek.
Z drugiej jednak strony szpinak:
- chroni przed czynnikami utleniającymi i wzmacnia działanie innych
przeciwutleniaczy,

-jest źródłem potasu, żelaza, wapnia, jodu, magnezu, karotenu, witamin: A, B1, B2,
B6,, B11, C, E, K,
- poleca się osobom z chorą trzustką,
-pomaga w leczeniu cukrzycy, zaparć i nadciśnienia, dobrze wpływa na trawienie,
- stosuje się w postaci okładów przy liszajach, łuszczycy, opryszczkach, trudno
gojących się ranach.
Można go podawać na ciepło i na zimno, surowy i gotowany, przyrządzać z niego soki (z dodatkiem marchewki, ogórka czy selera), które pomagają np. przy
detoksykacji organizmu u dzieci, i sosy.
SOS SZPINAKOWY
Może być podawany do kanapek, makaronu albo mięsnych pulpecików.
Przygotuj:

-250 g mrożonego purèe szpinakowego
-1 łyżkę stołową jogurtu
-2 ząbki czosnku
-1 łyżeczkę masła lub oliwy
-przyprawy do smaku: sól
ziołową, pieprz
Purèe szpinakowe rozgrzać
z odrobiną masła lub oliwy na
patelni (dość krótko, ok. 5 min
od czasu rozmrożenia), dodać
zmiażdżone ząbki czosnku,
wymieszać z jogurtem. Dusić
pod przykryciem jeszcze ok. 5 min. Przyprawić do smaku. Mniam…

O przekąskach i zapobieganiu
chorobom krążenia


Choroby cywilizacyjne, takie jak: schorzenia układu krążenia,
cukrzyca typu II czy otyłość, dotykały kiedyś głównie ludzi dorosłych.
Teraz atakują coraz młodszych, dlatego tak ważne jest, aby już
u przedszkolaków kształtować prawidłowe nawyki żywieniowe
i potrzebę ruchu.
Dzieci lubią podjadać między posiłkami: batoniki, chipsy, frytki, krem
czekoladowy, parówki czy żelki. Przekąski te mają wyrazisty słodki
lub słony smak, ale nie są zdrowe – powodują zaparcia, bóle
brzucha, nadwagę, odbierają apetyt na pokarmy wartościowe.
Czym zastąpić niezdrowe chipsy?
Warto samemu przygotować w domu chipsy owocowe, smaczne i zdrowe,
z jabłek albo gruszek. Owoce wraz ze skórką, po wydrążeniu gniazd nasiennych,
tniemy na cienkie plasterki. Do smaku przyprawiamy je
np. cynamonem lub imbirem.
Kropimy cytryną, by nie ciemniały. Suszymy w suszarce do owoców lub
w nagrzanym piekarniku (60–80ºC), aż zrobią się chrupkie.
Przechowujemy je w szczelnym szklanym naczyniu
Chipsy są bardzo kaloryczne – mał

a torebka to ok. 500 kcal,
a więc tyle co tabliczka czekolady. Oprócz niezdrowych tłuszczów i soli
zawierają toksyczny związek sprzyjający zachorowaniom na raka
i choroby układu krążenia.
Podczas produkcji chipsów z 1 ziemniaka otrzymuje się 35 plasterków,
z których każdy jest obsmażany w oleju, barwiony,
przyprawiany solą i innymi przyprawami…

 

Zasady prawidłowego żywienia dzieci przedszkolnych

Instytut Żywności i Zywienia
im prof. dra med. Aleksandra Szczygła




Właściwy sposób odżywiania jest jednym z podstawowych czynników warunkujących prawidłowy rozwój fizyczny, umysłowy i społeczny dzieci. Przez właściwe odżywianie należy rozumieć przede wszystkim dostarczenie dziecku energii i składników odżywczych w ilości pokrywającej jego zapotrzebowanie. Nie mniej istotny jest też urozmaicony i umiejętny dobór produktów w diecie dziecka, odpowiednia ilość posiłków w ciągu dnia i regularność ich spożywania, wielkość oferowanych dziecku porcji jedzenia, a także estetyka podanych posiłków.


W diecie dzieci w wieku przedszkolnym bardzo ważna jest różnorodność produktów uwzględnianych w jadłospisie. Poszczególne grupy produktów charakteryzują się różnicowaną zawartością składników odżywczych dlatego należy pamiętać o uwzględnieniu w diecie dziecka różnych produktów z wszystkich grup – urozmaicenie jest bowiem jednym w podstawowych czynników zapewniających odpowiednie spożycie wszystkich składników pokarmowych.

Podstawę diety dziecka przedszkolnego powinny stanowić produkty zbożowe. Są one źródłem węglowodanów złożonych, witamin z grupy B, składników mineralnych (fosfor, cynk, magnez, żelazo, mangan, siarka) oraz błonnika pokarmowego. Szczególnie polecane są produkty zbożowe pełnoziarniste, np. pieczywo razowe, kasze gruboziarniste (m.in. gryczana, pęczak), płatki zbożowe (owsiane, jęczmienne, żytnie), makaron graham, które są nie tylko źródłem energii w diecie dziecka, ale również dostarczają więcej składników mineralnych i witamin oraz błonnika niż produkty zbożowe wysoko przetworzone czyli pieczywo pszenne, makarony pszenne, płatki śniadaniowe (kukurydziane, pszenne o różnych kształtach i smakach). Produkty zbożowe powinny wchodzić w skład każdego posiłku dziecka.


Kolejną istotną w diecie dzieci grupą produktów są warzywa i owoce. Dostarczają one przede wszystkim różnych witamin (zwłaszcza witaminy C, β-karotenu, kwasu foliowego) i składników mineralnych (m.in. potas, magnez, żelazo, wapń) oraz naturalnych przeciwutleniaczy i błonnika pokarmowego. Dziecko powinno spożywać owoce i warzywa w każdym posiłku przy czym należy pamiętać by owoców, z uwagi na znaczną zawartość cukru, w diecie było nieco mniej niż warzyw. Porcję owoców lub warzyw można zastąpić szklanką soku – preferowane są soki warzywne i owocowo-warzywne niesłodzone.


Bardzo ważnym składnikiem diety przedszkolaka jest mleko i produkty mleczne takie jak napoje mleczne (jogurt, kefir, maślanka, zsiadłe mleko, mleko acidofilne), sery twarogowe (białe, homogenizowane), sery podpuszczkowe (pleśniowe, żółte, topione). Produkty z tej grupy są najlepszym źródłem wapnia niezbędnego do prawidłowego rozwoju kości i zębów. Produkty mleczne dostarczają również białka, tłuszczu oraz witamin (A, D, witaminę B2). Dzieciom w wieku przedszkolnym zalecane są produkty o zawartości tłuszczu do 2%.

W całodziennej diecie dziecka należy uwzględnić także produkty z grupy mięso, ryby, jaja, nasiona roślin strączkowych. Dostarczają one dziecku pełnow

artościowego białka, witamin z grupy B, witaminy A, D, E, K (jaja), żelaza, cynku oraz jodu (ryby). Zalecane jest chude, wysokogatunkowe mięso i wędliny, a spośród ryb – tłuste ryby morskie (np. łosoś, makrela) będące źródłem niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych. Alternatywą dla potraw z mięsa mogą być dania z nasion roślin strączkowych. Dostarczają one białka, witamin i składników mineralnych i dodatkowo zawierają błonnik pokarmowy usprawniający pracę jelit. Należy pamiętać o odpowiedniej obróbce kulinarnej nasion, która nie tylko poprawi ich strawność, ale również zmniejszy zawartość substancji wzdymających oraz antyodżywczych (tioglikozydy zmniejszające przyswajanie jodu).


Codzienna dieta dziecka w wieku przedszkolnym powinna także zawierać tłuszcz  ale o właściwej jakości i w ilości odpowiedniej do wieku. W diecie przedszkolaka należy uwzględnić tłuszcze zwierzęce i roślinne, jednak z przewagą tych ostatni

ch. Do smarowania pieczywa polecane jest masło i margaryny miękkie o wysokiej jakości, do smażenia i jako dodatek do potraw – oleje roślinne. W żywieniu dzieci należy unikać produktów zawierających utwardzone tłuszcze roślinne, które są źródłem izomerów trans kwasów tłuszczowych. Do produktów tych należą margaryny twarde oraz produkty wytwarzane z ich dodatkiem np. pieczywo cukiernicze, wyroby ciastkarskie i czekoladowe, a także tłuszcze smażalnicze i produkty typu fast food.


Nie można zapominać o uwzględnieniu w codziennej diecie dzieci odpowiedniej ilości płynów. Do popijania w ciągu dnia polecana jest woda źródlana i mineralna (należy unikać wód o wysokim stopniu mineralizacji), herbatki owocowe, kakao i kawa zbożowa oraz słaba herbata i soki owocowe (w ograniczonych ilościach). Znacznie należy ograniczyć dostępność słodzonych napojów gazowanych.

Do produktów, które ze względu na profilaktykę na

dwagi i otyłości oraz innych przewlekłych chorób niezakaźnych, należy ograniczać w menu przedszkolaka należą sól i cukier. Sól można zastępować świeżymi i suszonymi ziołami, a zamiast słodkich przekąsek lepiej dziecku zaproponować owoce czy jogurt.

Istotnym elementem racjonalnego żywienia jest odpowiednia ilość posiłków w ciągu dnia i ich prawidłowe rozłożenie w czasie. Dzieci w wieku

przedszkolnym powinny spożywać 4-5 posiłków dziennie (posiłki główne: śniadanie, obiad, kolacja oraz posiłki uzupełniające: drugie śniadanie i podwieczorek) co 3-4 godziny. Regularne jedzenie normuje przemianę materii i pozwala na utrzymanie poziomu glukozy we krwi na właściwym poziomie, a to z kolei sprzyja dobrej formie i samopoczuciu dziecka w ciągu dnia.